در سایه آیات؛ قصه زنی که قرآن را زندگی کرد
در میان بانوان پژوهشگر و فعال در عرصه معارف اسلامی، نام دکتر مائده جعفری بهعنوان چهرهای پرتلاش، علمی و الهامبخش در حوزه علوم قرآن و حدیث، بیش از پیش به چشم میآید؛ بانویی که مسیر علم و انس با قرآن را در کنار هم پیموده و توانسته است پیوندی عمیق میان پژوهش آکادمیک و زیست قرآنی برقرار کند.
گفتوگو با دکتر مائده جعفری، پژوهشگر علوم قرآن و حدیث
در میان بانوان فعال عرصه معارف اسلامی، نام دکتر مائده جعفری بهعنوان پژوهشگری که «حفظ»، «فهم» و «پژوهش» قرآن را در کنار هم معنا کرده، بیش از پیش مطرح است؛ مسیری که از حفظ کل قرآن آغاز شده و امروز به پژوهش ها تخصصی در حوزه علوم قرآن و حدیث پیوند خورده است.
از حفظ تا فهم؛ مسیر شما چگونه شکل گرفت؟
دکتر مائده جعفری: انس با قرآن از سالهای ابتدایی زندگیام آغاز شد و بهتدریج به حفظ کامل قرآن کریم انجامید. اما در همان مسیر دریافتم که حفظ، آغاز راه است نه پایان آن. همین نگاه سبب شد وارد حوزه تخصصی علوم قرآن و حدیث شوم و امروز در مقطع دکتری این رشته، بهصورت متمرکز در حال پژوهش هستم. دغدغه اصلیام همواره عبور از قرائت سطحی و رسیدن به فهم عمیق و روشمند از آیات الهی بوده است.
تمرکز اصلی پژوهشهای شما بر چه محورهایی است؟
در حوزه قرآنشناسی و حدیثپژوهی فعالیت میکنم و تلاش دارم با رویکردی تحلیلی و میانرشتهای به بررسی مفاهیم بنیادین قرآن بپردازم. سورهشناسی، تحلیل ساختاری و محتوایی سورهها، واکاوی واژگان کلیدی قرآن و بررسی پیوندهای میان آیات و روایات از جمله محورهای مطالعاتی من است.
هدفم ارائه خوانشی علمی و مستند از متون دینی است؛ خوانشی که بتواند در فضای دانشگاهی نیز وارد گفتوگو شود.
حضور علمی شما تنها به فضای آموزشی محدود نشده است. درباره فعالیتهای پژوهشیتان بفرمایید.
در کنار تحصیل، نگارش و انتشار مقالات علمی در مجلات تخصصی و حضور در همایشهای ملی و بینالمللی را دنبال کردهام. باور دارم علوم اسلامی نیازمند گفتوگوی علمی مستمر است و پژوهشگر باید یافتههای خود را در معرض نقد و بررسی قرار دهد.
تلاش من این بوده که مباحث قرآنی را با ادبیات علمی روز ارائه کنم تا امکان تعامل میان حوزه معارف اسلامی و فضای دانشگاهی تقویت شود.
یکی از نقاط برجسته کارنامه شما، موفقیت در حفظ قرآن است. این تجربه چه تأثیری بر پژوهشهای شما داشته است؟
حفظ قرآن به من امکان داده با متن وحی انس دائمی داشته باشم. وقتی آیات در ذهن حضور زنده دارند، پیوندهای مفهومی و ساختاری آنها بهتر دیده میشود. کسب مقام نخست حفظ کل قرآن کریم در مسابقات قرآنی اساتید دانشگاهها، برای من تنها یک افتخار نبود؛ بلکه تأییدی بر این مسیر بود که «زیست قرآنی» میتواند پشتوانه پژوهش علمی باشد.
درباره افتخارات علمیتان نیز توضیح دهید.
کسب رتبه نخست جشنواره هنر و ادبیات دانشگاه آزاد اسلامی استان البرز در حوزه پایاننامهنویسی، از جمله دستاوردهایی بود که نشان داد میتوان پژوهش قرآنی را با استانداردهای علمی دقیق ارائه کرد. این موفقیتها بیش از آنکه شخصی باشند، نشاندهنده ظرفیت بالای پژوهش در علوم قرآن و حدیث هستند.
بهعنوان یک بانوی پژوهشگر قرآنی، چه پیامی برای نسل جوان دارید؟
به نسل جوان علاقهمند به علوم اسلامی میگویم که میتوان میان معنویت و علم، پیوندی عمیق برقرار کرد. قرآن کتابی برای تمام زمانهاست و هرچه نگاه ما علمیتر و روشمندتر باشد، افقهای تازهتری گشوده میشود.
مسیر فهم قرآن، مسیری روشن است؛ مسیری که هم تعالی علمی به همراه دارد و هم رشد معنوی.
